كرسی ترویجی «جايگاه رويکرد و تقابل در آموزش و پرورش ارزش‌ها از منظر قرآن کريم»

گروه علوم تربيتي مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره)

با همکاري انجمن تعليم و تربيت اسلامي و دبیرخانه کرسی‌ها  برگزار می‌کند:

كرسی ترویجی

«جايگاه رويکرد و تقابل در آموزش و پرورش ارزش‌ها از منظر قرآن کريم»

 

سخنران: حجت‌الاسلام والمسلمين دكتر سيداحمد رهنمايي

ناقدان: حجت‌الاسلام والمسلمين دكتر عباسعلي شاملي

         حجت‌الاسلام والمسلمين دكتر علي‌همت بناري

مدیرکرسی: حجت‌الاسلام والمسلمين مرتضي حدادي‌پيشه

 

زمان: شنبه 21 دي ماه 1398  ساعت: 18:30

مکان: قم، بلوار جمهوری اسلامی، موسسه امام خمینی (ره)، طبقه پنجم، سالن اندیشه

http://hamayesh.iki.ac.ir

چكيده

اصطلاح رويكرد ترجمة approach به زبان انگليسي است. با نگاه به اين معادلة لغوي درمي­يابيم كه رويكرد فراتر از روش، به مشي غالب و فراگيري نظردارد كه پژوهشگر در فرايند پژوهش و حتي قبل از آن انگيزه­مندانه نسبت به مراعات آن مشي از آغاز تا پايان پژوهش وفادار مي­ماند و لحظه­اي از آن تخطي نمي­ورزد. به بياني ديگر، «براي هر مقصدي مسير يا مسيرهايي در نظر گرفته مي­شود. طي اين مسيرها موجب هرچه نزديک­تر شدن تدريجي نيل به مقصد است. انتخاب مسير و چگونگي سير در مسير تا رسيدن به مقصد را رويکرد مي­ناميم.» (رهنمايي، 1396، ص 216).

 

رويكردهاي جاري

در قلمرو ارزش و ارزش­گذاري

توصيف

رويكرد تربيت منش

پرورش و تثبيت ارزش ها به شيوه هاي آشکار و پنهان القايي، تلقيني، الگويي، نمايشي، دستوري، فرمايشي

رويكرد تبييني- روشنگري

پرورش و تبيين ارزش ها به سبک هاي گوناگون توصيفي، تشريحي، تحليلي به منظور جلب نظر فراگير و توجيه وي براي پذيرش ارزش ها

رويكرد روايي-داستاني

پرورش و انتقال ارزش ها به شيوة بازگويي، روايتگري، داستاني، تحليل رويداد و پيام رساني به منظور فعال سازي ذهنيت فراگير در راستاي درک و فهم ارزش ها و آراسته شدن به آنها

رويكرد اخلاقي كلبرگ

رشد اخلاقي در سه ساحت پيش قراردادي (پيش عرفي) و قرارادادي (عرفي) و فرا قراردادي (پسا عرفي)، هر ساحت مشتمل بر دو مرحله از کودکي تا جواني تا بزرگسالي

رويكرد ليبرال-دموكرات

حمايت از نظام ارزش گذاري ليبرال-دموکراسي و تأکيد بر نقش اين نظام در تعيين معيارهاي ارزشي

رويكرد پست مدرن

نگاه انتقادي به هر نوع ارزش­گذاري با معيارهاي شخصي و گروهي

رويكرد جامع

پرورش و انتقال ارزش­ها به شيوه هاي گوناگون

تربيت منش-تبييني-داستاني

به منظور شکوفايي و نهادينه سازي ارزش­ها

رويکردهاي مورد نظر اسلام

رويکرد تربيت منش-تبييني-روايي

جامع هر سه رويکرد

 

 

از منظرفلسفة تربيتي اسلام، دو رويكرد ليبرال-دموكرات و پست مدرن نه تنها به هيچ وجه منطبق با مباني و اصول و ارزش­هاي اسلامي نيست، بلكه در ساحت­هاي گوناگون با انديشة اسلامي مغايرت هم دارد. نسبت به رويكرد اخلاقي كلبرگ، هرچند تا حدودي آن هم در سطح زندگي اخلاقي انساني در عرصة حيات مادي و اين جهاني بتوان آن را پذيرفت، لكن باز به دليل مشي ليبراليستي کلبرگ در تعيين و تبيين ساحت­ها و مراحل رشد اخلاقي، همچنين به علت فراگير نبودن الگوي مورد نظر كلبرگ نسبت به اخلاق با سمت و سوي الهي و عرصة هر دو جهاني، اين الگو نيز چندان مورد استقبال قرار نمي­گيرد. مانده است سه الگوي تربيت منش، تبييني و روايي كه در مورد اين سه الگو جاي طرح و نظر و اراية ديدگاه اسلامي باقي است. قرآن و روايات اسلامي با هر سه الگو به اراية رويكردهاي جاري در ترويج و بسط و گسترش ارزش­ها در ساحت­هاي گوناگون اخلاقي و غير اخلاقي مي­پردازند. (رهنمايي، 1396، ص220).